Sự kiện thế giới nổi bật tuần từ 12-18/10/2020

Chủ nhật, ngày 18 tháng 10 năm 2020 | 15:19:39

* Dịch Covid-19 tái bùng phát khắp châu Âu; * Hội nghị thượng đỉnh EU quyết định tương lai quan hệ Anh - EU; * Cộng hòa Cyprus dừng chương trình “hộ chiếu vàng”; * Mỹ công bố khoản viện trợ giúp Việt Nam ứng phó bão Linfa.

1. Dịch Covid-19 tái bùng phát khắp châu Âu

Trong tuần này, châu Âu có số ca mắc Covid-19 cao kỷ lục, vượt cả Mỹ về số ca tính trên đầu người. Lục địa già đang đối mặt với nguy cơ virus SARS-CoV-2 vượt tầm kiểm soát.

Hoạt động vệ sinh khử trùng phòng dịch bệnh tại một trung tâm chăm sóc sức khỏe ở Mỹ (Ảnh: AP)

Trong bối cảnh số ca mắc gia tăng, Giám đốc WHO phụ trách châu Âu cho biết, cuộc khủng hoảng sẽ ngày càng trở nên nghiêm trọng hơn và dự đoán sẽ có nhiều ca tử vong hơn trong thời gian tới. Các ca mắc mới được xác nhận tăng mức cao kỷ lục ở Tây Ban Nha, Pháp, Anh, Đức, Cộng hòa Séc, Italy và Ba Lan. Hầu hết phần còn lại của khu vực cũng đang chứng kiến những dấu hiệu nguy hiểm tương tự.

Số ca mắc mới đang tăng ở cấp số nhân mỗi ngày ở châu Âu và có tới 8.000 người chết/ngày. Đại dịch đang là nguyên nhân gây tử vong nhiều thứ 5 ở châu Âu. Trong 10 ngày qua, đã có 1 triệu ca mắc mới ở châu lục này, nâng tổng số ca bệnh từ đầu đại dịch lên trên 6,5 triệu trường hợp.

Châu Âu vừa trải qua mùa hè có vẻ bình thường hơn khi số ca mắc vẫn thấp, thậm chí, nhiều nước còn mở lại nền kinh tế và một số người còn mạo hiểm đi du lịch. Tuy nhiên, tới cuối tháng 8, tình trạng lây nhiễm lại gia tăng với nhiều ca bệnh tập trung ở giới trẻ - những người vốn coi virus là mối đe dọa xa xôi.

Số ca mắc mới ở châu Âu đã vượt Mỹ trong tháng trước và số ca mắc ở Liên minh châu Âu còn cao hơn ở Mỹ trong tuần trước. Khắp châu Âu, các lãnh đạo đều bác bỏ bàn tính chuyện phong tỏa toàn quốc và thay vào đó, họ thông báo biện pháp hạn chế nhằm vào các cộng đồng là điểm nóng dịch bệnh.

Tổ chức Y tế Thế giới đã phải cảnh báo rằng, tỷ lệ tử vong ở châu Âu sẽ tăng mạnh nếu như các cá nhân không thay đổi hành vi. Khoảng 60% người dân châu Âu đang đeo khẩu trang, nhưng nếu con số đó tăng lên 95% và mọi người đều tuân thủ giãn cách xã hội thì mới có thể tránh được kịch bản dịch bệnh tồi tệ nhất.

2. Hội nghị thượng đỉnh EU quyết định tương lai quan hệ Anh - EU

Câu chuyện nước Anh rời khỏi “mái nhà chung” Liên minh châu Âu (EU) (gọi tắt là Brexit) vẫn chưa đi đến hồi kết và trở thành chủ đề thời sự “nóng” nhất tại châu Âu trong những ngày qua.

Hình ảnh về Anh và EU. Ảnh: Europa.

Hình ảnh về Anh và EU. Ảnh: Europa.

Trên lý thuyết, Anh đã chính thức rút khỏi EU từ ngày 31/1 năm nay và có gần 1 năm cho “quá trình chuyển tiếp” để 2 bên định hình mối quan hệ trong tương lai ở tất cả các lĩnh vực từ thương mại tới giao thông và hợp tác hạt nhân. Càng gần đến cuối năm, các cuộc đàm phán càng trở nên gấp rút trong bối cảnh vẫn còn quá nhiều khác biệt.

Hội nghị thượng đỉnh 27 nước thành viên EU diễn ra ngày 15/10 (theo giờ địa phương) được xem là thời hạn chót để các bên quyết định liệu có đạt được thỏa thuận nào hay không. Giới quan sát kỳ vọng, 2 bên sẽ có sự nhượng bộ lẫn nhau để tránh một cuộc “chia tay” không thỏa thuận sẽ gây bất lợi cho cả 2.

Hội nghị thượng đỉnh 27 nước thành viên EU khai mạc hôm 15/10 (theo giờ địa phương) tại Brussels (Bỉ), được xem là thời hạn chót để các bên quyết định liệu có đạt được thỏa thuận nào hay không. Giới quan sát kỳ vọng, 2 bên sẽ có sự nhượng bộ lẫn nhau để tránh một cuộc “chia tay” không thỏa thuận sẽ gây bất lợi cho cả hai.

Trong các cuộc đàm phán từ tháng 3/2020, cả EU và Anh đều giữ quan điểm rất cứng rắn. Cho đến nay, chưa có bên nào chịu đưa ra bất kỳ nhượng bộ nào lớn, khiến 10 vòng đàm phán rơi vào bế tắc. Tuy nhiên, khác với thỏa thuận Brexit để xử lý việc Anh rời EU, thỏa thuận lần này mà EU đàm phán với Anh là một thỏa thuận định hình quan hệ chiến lược trong tương lai giữa 2 bên. Vì thế, EU có nhận thức rất rõ về việc nước Anh có thể trở thành một đối thủ nguy hiểm cạnh tranh trực tiếp với EU ở ngay cửa ngõ EU.

Ngoài ra, tại hội nghị này, các nhà lãnh đạo EU cũng sẽ thảo luận, chia sẻ về tình hình dịch Covid-19, mục tiêu của khối trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu, chính sách quan hệ đối ngoại và gói khôi phục kinh tế trị giá 750 tỷ euro.

3. Cộng hòa Cyprus dừng chương trình “hộ chiếu vàng”

Chính phủ Cộng hòa Cyprus quyết định ngưng chương trình cấp “hộ chiếu vàng” cho những nhà đầu tư giàu có theo sau một loạt vụ bê bối liên quan chương trình này bị phanh phui.

BBC ngày 14/10 đưa tin, chính quyền Cộng hòa Cyprus đưa ra quyết định trên sau khi ông Demetris Syllouris - Chủ tịch Quốc hội bị tố hỗ trợ một doanh nhân Trung Quốc có tiền án nhận “hộ chiếu vàng” của Cyprus.

Quyết định ngừng cấp "hộ chiếu vàng" của Cộng hòa Cyprus có hiệu lực từ ngày 1/11. (Ảnh: AP)

Ông Syllouris cho biết, sẽ từ chức cho đến khi cuộc điều tra về cáo buộc trên hoàn tất.

Người phát ngôn của chính phủ Cyprus, ông Kyriakos Koushos cho hay, Nội các đảo quốc này đã chấp nhận đề nghị của các Bộ trưởng Nội vụ và Tài chính về việc hủy bỏ hoàn toàn chương trình đầu tư để lấy hộ chiếu Cyprus.

Theo hãng AP dẫn lời ông Koushos, quyết định dừng cấp “hộ chiếu vàng” sẽ có hiệu lực từ đầu tháng tới.

Chương trình hộ chiếu Cyprus cho phép những ai đầu tư ít nhất 2,15 triệu euro (khoảng 2,5 triệu USD) để sở hữu hộ chiếu nước này.

Những người này sẽ trở thành công dân EU, được đi lại, làm việc tự do ở 27 nước thành viên EU và có thể nhập cảnh vào 174 quốc gia và vùng lãnh thổ mà không cần thị thực (Visa).

4. Mỹ công bố khoản viện trợ giúp Việt Nam ứng phó bão Linfa

Ngày 17/10, Đại sứ Mỹ tại Việt Nam - Daniel J. Kritenbrink công bố khoản viện trợ ứng phó thiên tai ban đầu trị giá 100 nghìn USD để đáp ứng các nhu cầu nhân đạo khẩn cấp tại các cộng đồng dễ bị tổn thương ở các khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi bão Linfa.

Khoản viện trợ này sẽ được Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID) trao cho Hội Chữ thập đỏ Việt Nam.

Bão số 6 tại Việt Nam đổ bộ vào đất liền ngày 11/10. Nguồn ảnh: Internet

Bão Linfa là cơn bão số 6 tại Việt Nam trong năm 2020 và đổ bộ vào đất liền ngày 11/10. Tiếp sau đó, bão Nangka (bão số 7) cũng đổ bộ vào các tỉnh phía Đông bắc Việt Nam ngày 14/10.

Theo thông tin từ Tổng cục Phòng, chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) và Hội Chữ thập đỏ Mỹ, tính đến ngày 15/10, lũ lụt đã gây ảnh hưởng tới 136.000 hộ gia đình, làm 40 người thiệt mạng, 15 người bị thương và 29 người mất tích.

Ngoài ra, 150.000 người đã phải sơ tán và đã có những báo cáo về thiệt hại lớn do bão gây ra đối với hệ thống giao thông và sản xuất nông nghiệp của người dân. Đối tác của Cơ quan USAID về viện trợ nhân đạo là Hội Chữ thập đỏ Việt Nam đang ở tuyến đầu trong công tác ứng phó và đã huy động các đội phản ứng nhanh được thành lập và tập huấn thông qua các dự án đang triển khai của USAID về giảm thiểu rủi ro thiên tai để hỗ trợ công các tác sơ tán, tìm kiếm cứu nạn và ứng phó khẩn cấp.

Đại sứ Kritenbrink chia sẻ: “Phái đoàn Ngoại giao Hoa Kỳ tại Việt Nam xin bày tỏ sự cảm thông sâu sắc nhất tới người dân Việt Nam trước những thiệt hại về con người, về tài sản và mất nhà cửa do lũ lụt tại miền Trung gây ra. Chúng tôi cam kết hỗ trợ các bạn trong công việc tái thiết. Tôi cũng muốn bày tỏ sự quan tâm đối với người khuyết tật tại các tỉnh bị ảnh hưởng bởi bão vì họ thuộc những nhóm dễ bị tổn thương nhất khi thiên tai xảy ra. Họ thường ở nhà, ít tiếp cận thông tin hơn và không thể hưởng lợi đầy đủ đầy đủ từ các hoạt động chuẩn bị sẵn sàng ứng phó và các quy trình sơ tán”.

Ước tính, các tỉnh bị ảnh hưởng bởi bão Linfa có trên 200.000 người khuyết tật sinh sống, trong đó có 61.000 người khuyết tật bị ảnh hưởng trực tiếp bởi đợt thiên tai này.

Kể từ năm 2000, USAID, thông qua Cơ quan USAID về Viện trợ nhân đạo, đã cung cấp hơn 26 triệu USD hỗ trợ Việt Nam ứng phó, chuẩn bị sẵn sàng ứng phó và giảm thiểu rủi ro thiên tai. Thông qua Bộ Quốc phòng Mỹ, Chính phủ Mỹ cũng đã cung cấp hơn 28 triệu USD kể từ năm 1998 để tập huấn cho các cán bộ ứng phó khẩn cấp là quân nhân và dân sự và thành lập, cung cấp trang thiết bị cho các trung tâm phòng, chống thiên tai, các trung tâm ứng phó sự cố hàng hải và nhà tránh, trú phòng chống thiên tai ở cộng đồng. USAID sẽ tiếp tục hỗ trợ các nỗ lực cứu trợ thiên tai của Việt Nam và đang có các kế hoạch cung cấp viện trợ bổ sung.

Minh Thư/ Cổng TTĐT Hội Nhà báo Việt Nam (tổng hợp)