Sự kiện thế giới nổi bật tuần 24/2-1/3/2020

Chủ nhật, ngày 1 tháng 3 năm 2020 | 16:28:54

* Thế giới đẩy mạnh các biện pháp ứng phó dịch Covid-19; * Ấn Độ - Mỹ cam kết tăng cường quan hệ đối tác; * HĐBA Liên Hợp Quốc quan ngại tình hình nhân đạo tại Syria; * Trung Quốc và Nam Á ô nhiễm bụi mịn PM2.5 nghiêm trọng.

  1. Thế giới đẩy mạnh các biện pháp ứng phó dịch Covid-19

Dịch viêm phổi cấp do chủng mới của virus corona (SARS-CoV-2) lây lan mạnh, vượt biên giới Trung Quốc, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Đây là tuyên bố đưa ra hôm 27/2 của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) trong bối cảnh các biện pháp phòng chống dịch đang được tăng cường tại khắp nơi trên thế giới. Trong khi Saudi Arabia quyết định tạm thời đóng cửa đối với người hành hương thì Nhật Bản cũng cho học sinh toàn quốc nghỉ học để tránh dịch bệnh lây lan rộng.

 

Dịch viêm phổi cấp do virus SARS-CoV-2 đang bước vào giai đoạn quyết định. Ảnh: Reuters.

Nếu như cách đây chỉ 1 tuần, Trung Quốc vẫn là ổ dịch Covid-19 lớn nhất và duy nhất trên thế giới thì nay có tới ít nhất 3 ổ dịch mới là Hàn Quốc, Iran và Italy. Hàng trăm ca nhiễm mới được xác nhận mỗi ngày, trong khi danh sách những nước thông báo các ca nhiễm bệnh đầu tiên cũng ngày một nối dài.

Một loạt nước như Hy Lạp, Tây Ban Nha, Anh, Croatia, Áo, Đan Mạch, Đức, Pháp hay mới đây nhất là Hà Lan đều có ít nhất 1 người nhiễm bệnh trở về từ Italy. Không chỉ tại châu Âu, SARS-CoV-2 đã lan tới Brazil khi 1 công dân nước này trở về từ Italy được xác nhận dương tính với dịch bệnh. Đây cũng là quốc gia đầu tiên tại Mỹ-Latin xuất hiện trường hợp nhiễm SARS-CoV-2. 

Châu Phi cũng không nằm ngoài ảnh hưởng, dù số ca nhiễm bệnh tại đây vẫn còn thấp. Một công dân Italy tới Algeria hôm 17/2 đã trở thành người thứ 2 nhiễm bệnh tại châu lục này, sau trường hợp đầu tiên tại Ai Cập.

Nhiều nước châu Âu đã tăng cường các biện pháp phòng ngừa và khuyến cáo công dân không tới những vùng chịu ảnh hưởng của dịch bệnh tại Italy. Ngay tại Italy, chính quyền nước này cũng đã triển khai những biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt, trong đó có cách ly 11 thành phố ở miền Bắc, nơi được xem là lá phổi kinh tế của đất nước.

Phát biểu tại cuộc gặp với Thủ tướng Italy Giuseppe Conte tại Napoli, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron hôm 27/2 tuyên bố, cuộc chiến chống Covid-19 chỉ có thể thành công nếu có sự hợp tác đầy đủ ở cả cấp độ châu Âu và quốc tế. Nước này hôm qua cũng phải chứng kiến số ca nhiễm Covid-19 tăng lên gấp đôi từ 18 lên 38, trong đó có 2 ca tử vong.

Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới Tedros Adhanom Ghebreyesus thì khẳng định, cuộc chiến đang ở thời điểm quyết định. Theo ông, 2 ngày qua, số ca nhiễm mới theo ngày trên toàn thế giới đã vượt qua Trung Quốc, quốc gia khởi phát của dịch bệnh. Nếu hành động quyết liệt ngay từ bây giờ, thế giới có thể đẩy lùi được virus SARS-CoV-2.

 “Chúng ta đang ở một thời điểm quyết định. Trong 2 ngày qua, số trường hợp nhiễm Covid-19 mới ở phần còn lại của thế giới đã vượt quá số trường hợp nhiễm mới tại Trung Quốc. Thông điệp của chúng tôi là loại  virus này có khả năng gây đại dịch và WHO đang cung cấp các công cụ để giúp mọi quốc gia chuẩn bị kế hoạch đối phó phù hợp”, ông Ghebreyesus nói.

Toàn thế giới đều đang được đặt trong tình trạng cảnh giác cao độ trước dịch Covid-19. Saudi Arabia hôm qua quyết định tạm thời đóng cửa đối với hàng chục nghìn tín đồ Hồi giáo từ khắp nơi đổ về thánh địa Mecca nhân dịp lễ hành hương Oumra. Trong khi đó, tại Nhật Bản, Thủ tướng Shinzo Abe mới đây yêu cầu tạm thời đóng cửa toàn bộ các trường học công trên khắp cả nước.

Dù chưa có sự lây lan trong cộng đồng tại Mỹ, song Tổng thống Donald Trump hôm 27/2 tuyên bố, nước này sẵn sàng đối phó với “dịch bệnh ở quy mô nghiêm trọng hơn nhiều”. Chính quyền bang California trước đó cùng ngày thông báo đang theo dõi khoảng 8.400 người nhằm đảm bảo những người này không mang virus gây bệnh, đồng thời truy tìm nguồn gốc lây nhiễm của một trường hợp nhiễm bệnh mới đây mà chưa từng tới hay đi qua vùng dịch.

Ngay tại Trung Quốc - quốc gia khởi phát dịch bệnh, lo ngại nguy cơ lây nhiễm dịch bệnh từ các quốc gia khác, chính quyền thủ đô Bắc Kinh đã quyết địch cách ly bắt buộc 14 ngày đối với những người đến từ các quốc gia chịu tác động mạnh của Covid-19.

  1. Ấn Độ - Mỹ cam kết tăng cường quan hệ đối tác

Tổng thống Trump và Thủ tướng Modi cam kết tăng quan hệ đối tác chiến lược toàn cầu toàn diện Ấn Độ - Mỹ, dựa trên tin cậy lẫn nhau, lợi ích chung, thiện chí và sự tham gia mạnh mẽ của người dân.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và Tổng thống Trump ngày 24/2/2020. Ảnh: Getty

Trong ngày thứ hai của chuyến thăm chính thức Ấn Độ, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã hội đàm song phương với Thủ tướng chủ nhà Narendra Modi tại thủ đô New Delhi. Hai bên đã ra Tuyên bố chung nhấn mạnh xây dựng quan hệ song phương trong các lĩnh vực quốc phòng - an ninh, thương mại và năng lượng, khẳng định cam kết tăng cường quan hệ đối tác dựa trên lòng tin và các lợi ích chung.

Theo tuyên bố chung do Bộ Ngoại giao Ấn Độ công bố, 2 nhà lãnh đạo cam kết tăng cường mối quan hệ đối tác chiến lược toàn cầu toàn diện Ấn Độ - Mỹ, dựa trên tin cậy lẫn nhau, lợi ích chung, thiện chí và sự tham gia mạnh mẽ của người dân 2 nước.

Hai bên cam kết đẩy mạnh hợp tác quốc phòng và an ninh, đặc biệt thông qua nâng cao nhận thức về lĩnh vực hàng hải và không gian và chia sẻ thông tin; trao đổi nhân viên liên lạc quân sự; huấn luyện nâng cao và diễn tập mở rộng giữa tất cả các quân chủng và lực lượng đặc biệt; thắt chặt hợp tác trong phát triển và sản xuất các linh kiện, thiết bị và nền tảng quốc phòng tiên tiến; lập quan hệ đối tác giữa các ngành công nghiệp quốc phòng 2 nước.

Hai nhà lãnh đạo quyết tâm hợp tác và phối hợp trong cuộc chiến chống tội phạm quốc tế như buôn người, khủng bố và cực đoan bạo lực, buôn bán ma túy và tội phạm mạng, qua đó tăng cường an ninh nội bộ của mỗi nước.

Trong vấn đề Biển Đông, Ấn Độ và Mỹ ghi nhận những nỗ lực hướng tới xây dựng Bộ quy tắc ứng xử (COC) có ý nghĩa ở Biển Đông và nghiêm túc kêu gọi tài liệu này không làm phương hại đến các quyền và lợi ích hợp pháp của tất cả các quốc gia chiểu theo luật pháp quốc tế.

Chuyến thăm của ông Trump đã đánh dấu bước phát triển mới của quan hệ song phương đồng thời phát đi một thông điệp rõ ràng về sự hội tụ ngày càng lớn các lợi ích chung thực chất của Mỹ và Ấn Độ tại khu vực và trên thế giới.

  1. HĐBA Liên Hợp Quốc quan ngại tình hình nhân đạo tại Syria

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc ngày 27/2 đã họp nghe báo cáo về tình hình nhân đạo tại Syria (Syria). Báo cáo trước HĐBA, Trợ lý Tổng Thư ký LHQ phụ trách các vấn đề nhân đạo Ursula Mueller và Giám đốc điều hành UNICEF Henrietta Fore bày tỏ lo ngại về thảm họa nhân đạo đang diễn ra tại Tây Bắc Syria, đặc biệt kể từ đầu tháng 12/2019 tới nay, khi Chính phủ Syria gia tăng tấn công truy quét lực lượng khủng bố tại Idlib và cùng với đó là căng thẳng quân sự giữa Syria và Thổ Nhĩ Kỳ tại đây.

 

Phát hàng cứu trợ cho người dân Syria ở Abu Duhur - tỉnh Idlib. Ảnh: AFP/TTXVN

Cả 2 báo cáo viên đều nhắc lại việc Tổng Thư ký LHQ đã kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức và đề nghị các bên tôn trọng luật pháp quốc tế, trong đó có luật nhân đạo quốc tế. Các báo cáo viên cũng lo ngại về tình hình nhân đạo ở Đông Bắc Syria, đặc biệt trong lĩnh vực viện trợ y tế, do chưa có cửa khẩu viện trợ xuyên biên giới thay cho cửa khẩu cũ ở Al Yarubiyah giữa Syria và Iraq.

Hầu hết các nước thành viên HĐBA bày tỏ quan ngại về tình hình nhân đạo nghiêm trọng tại Tây Bắc Syria; kêu gọi các bên kiềm chế và tiếp tục đối thoại nhằm sớm tìm kiếm một thoả thuận ngừng bắn. Các nước cũng thảo luận về vấn đề viện trợ nhân đạo cho miền Đông Bắc trên cơ sở báo cáo mới ra của Tổng Thư ký LHQ về các phương thức thay thế cho cửa khẩu Al Yarubiyah.

Phát biểu tại cuộc họp, Đại sứ Đặng Đình Quý - Trưởng Phái đoàn Việt Nam tại LHQ chia sẻ quan ngại về thiệt hại đối với dân thường tại khu vực Tây Bắc Syria cũng như tình hình nhân đạo tại vùng Đông Bắc và các khu vực khác của Syria; kêu gọi các bên tuân thủ các nghĩa vụ theo luật nhân đạo quốc tế, thúc đẩy hợp tác trong vấn đề viện trợ nhân đạo cho người dân Syria. Đại sứ kêu gọi các bên tiếp tục đối thoại và đàm phán nhằm tìm một giải pháp lâu dài cho tình hình Syria trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế và các nghị quyết liên quan của HĐBA.

  1. Trung Quốc và Nam Á ô nhiễm bụi mịn PM2.5 nghiêm trọng

Các nghiên cứu được công bố ngày 25/2 cho thấy gần 90% trong 200 thành phố ô nhiễm không khí do bụi mịn đường kính nhỏ hơn 2,5 micrometer (PM2.5) ở mức cao nhất thế giới được ghi nhận tại Trung Quốc và Ấn Độ. Phần lớn các thành phố trong 10% còn lại là tại Pakistan và Indonesia.

Dựa vào dữ liệu thu thập từ gần 5.000 thành phố trên toàn cầu, báo cáo chỉ ra rằng trong số các thành phố lớn từ 10 triệu dân trở lên, thủ đô New Delhi của Ấn Độ ô nhiễm bụi mịn PM2.5 nhất thế giới trong năm 2019. Sau đó là Lahore (Pakistan), thủ đô Dhaka (Bangladesh), thành phố Kolkata (Ấn Độ), thị trấn Lâm Nghị và Thiên Tân, thành phố Vũ Hán (Trung Quốc), thủ đô Jakarta (Indonesia).

PM2.5 là loại bụi mịn có đường kính nhỏ hơn 2,5micromet, chỉ bằng 1/30 đường kính sợi tóc của người. Loại bụi này chủ yếu sản sinh ra từ khí thải giao thông (các loại xe cơ giới chạy bằng dầu diesel thông thường), hoạt động nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng, cháy rừng... Dù chỉ một lượng bụi nhỏ xâm nhập vào máu qua hệ hô hấp cũng có nguy cơ gây bệnh hen suyễn, ung thư phổi và các bệnh về tim.

Song Anh (Tổng hợp)/ Cổng TTĐT Hội Nhà báo Việt Nam